Sở hữu mã số thuế cá nhân (MST) không chỉ là nghĩa vụ mà còn giúp người lao động đảm bảo các quyền lợi hợp pháp của mình khi phát sinh thu nhập, đặc biệt là quyền được giảm trừ gia cảnh. Tuy nhiên, với những người mới đi làm hoặc kinh doanh tự do, thủ tục này đôi khi còn khá lạ lẫm. Nếu bạn đang tìm hiểu cách đăng ký mã số thuế cá nhân nhanh gọn và đúng luật, bài viết dưới đây của Pháp chế ICA sẽ cung cấp cho bạn 3 phương thức thực hiện đơn giản nhất theo quy định pháp luật hiện hành.
Cơ sở pháp lý về việc đăng ký mã số thuế cá nhân
Việc đăng ký thuế và cấp mã số thuế được Nhà nước quy định rất chặt chẽ. Căn cứ vào khoản 3 Điều 33 Luật Quản lý thuế 2019, pháp luật quy định rõ về thời hạn đăng ký thuế lần đầu đối với người nộp thuế là cá nhân.
Theo đó, cá nhân có thu nhập thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân (TNCN) phải thực hiện thủ tục đăng ký thuế chậm nhất là 10 ngày làm việc kể từ ngày phát sinh nghĩa vụ thuế, hoặc trước khi nộp hồ sơ quyết toán thuế TNCN. Tùy thuộc vào đối tượng và nhu cầu, hiện nay có 3 cách để bạn thực hiện thủ tục này.
Chi tiết 3 cách đăng ký mã số thuế cá nhân
Cách 1: Đăng ký online trên trang Dịch vụ công điện tử (Thuế điện tử)
Với sự phát triển của chính phủ số, đây là cách đăng ký mã số thuế cá nhân được khuyến khích nhất vì tính tiện lợi, tiết kiệm thời gian và chi phí đi lại. Bạn có thể tự thao tác tại nhà thông qua Cổng thông tin điện tử của Tổng cục Thuế (Thuedientu) hoặc Cổng Dịch vụ công Quốc gia.
Các bước thực hiện cơ bản (qua Thuedientu):
- Truy cập vào trang web Thuế điện tử (thuedientu.gdt.gov.vn), chọn mục “Cá nhân”.
- Chọn “Đăng ký thuế lần đầu” và chọn đối tượng tương ứng (Thường là “Cá nhân khác”).
- Điền đầy đủ các thông tin theo hệ thống yêu cầu (Họ tên, loại giấy tờ tùy thân, số CMND/CCCD/Hộ chiếu, ngày cấp, email…).
- Điền chi tiết thông tin vào Tờ khai đăng ký thuế mẫu số 05-ĐK-TCT.
- Tải lên ảnh chụp CMND/CCCD hợp lệ và bấm gửi hồ sơ.
- Cơ quan thuế sẽ tiếp nhận, xử lý và trả kết quả (Mã số thuế) qua email bạn đã đăng ký hoặc bạn có thể tra cứu trực tiếp trên hệ thống.

Cách 2: Đăng ký thông qua cơ quan chi trả thu nhập (Doanh nghiệp)
Đối với người lao động đang làm việc tại các công ty, doanh nghiệp, cơ quan nhà nước, cách đăng ký mã số thuế cá nhân đơn giản nhất là ủy quyền cho tổ chức chi trả thu nhập (công ty nơi bạn đang làm việc) đăng ký thay.
Quy trình thực hiện:
- Người lao động cung cấp bản sao Giấy chứng minh nhân dân, Thẻ căn cước công dân hoặc Hộ chiếu (không cần công chứng) cho phòng Hành chính – Nhân sự hoặc Kế toán của công ty.
- Điền thông tin và ký vào Văn bản ủy quyền đăng ký thuế (nếu công ty yêu cầu).
- Doanh nghiệp sẽ tổng hợp hồ sơ, lập tờ khai đăng ký thuế tổng hợp (Mẫu số 05-ĐK-TH-TCT) và gửi qua Cổng thông tin điện tử của Tổng cục Thuế để xin cấp MST cho toàn bộ nhân viên chưa có MST.
Cách 3: Đăng ký trực tiếp tại cơ quan thuế
Nếu bạn là cá nhân kinh doanh tự do, hoặc gặp khó khăn trong việc thao tác trực tuyến trực tuyến và không làm việc tại công ty nào, bạn hoàn toàn có thể đến trực tiếp cơ quan thuế để làm thủ tục.
Hồ sơ cần chuẩn bị:
- Tờ khai đăng ký thuế (Mẫu số 05-ĐK-TCT ban hành kèm theo Thông tư 105/2020/TT-BTC).
- Bản sao (không cần chứng thực) Thẻ căn cước công dân hoặc Giấy chứng minh nhân dân (còn hiệu lực) đối với cá nhân có quốc tịch Việt Nam; hoặc bản sao Hộ chiếu đối với người nước ngoài.
Nơi nộp hồ sơ: Chi cục Thuế, Chi cục Thuế khu vực nơi cá nhân đó đăng ký hộ khẩu thường trú hoặc nơi đăng ký tạm trú.\
Một số lưu ý quan trọng khi đăng ký và sử dụng mã số thuế cá nhân
Trong quá trình thực hiện cách đăng ký mã số thuế cá nhân và sử dụng sau này, người nộp thuế cần đặc biệt lưu tâm những vấn đề pháp lý sau:
- Mỗi cá nhân chỉ có MỘT mã số thuế duy nhất: Theo quy định của pháp luật về quản lý thuế, mỗi cá nhân chỉ được cấp một mã số thuế duy nhất để sử dụng trong suốt cuộc đời. Mã số này sẽ đi theo bạn và không thay đổi kể cả khi bạn chuyển công tác sang công ty khác, thay đổi chỗ ở hay thay đổi cơ quan quản lý thuế.
- Cập nhật thông tin khi đổi CMND/CCCD: Rất nhiều người mắc sai lầm là đi đăng ký mã số thuế mới khi đổi từ CMND (9 số) sang CCCD gắn chip (12 số). Việc này là sai quy định. Nếu có sự thay đổi về giấy tờ tùy thân, bạn không được đăng ký mới mà chỉ cần thực hiện thủ tục thay đổi thông tin đăng ký thuế qua tổ chức chi trả thu nhập hoặc cập nhật trực tiếp trên trang Thuế điện tử.
- Điều kiện tiên quyết để giảm trừ gia cảnh: Việc sở hữu mã số thuế cá nhân không chỉ là nghĩa vụ mà còn là quyền lợi. Đây là điều kiện bắt buộc nếu bạn muốn đăng ký người phụ thuộc (con cái, cha mẹ già…) để được hưởng chính sách giảm trừ gia cảnh khi tính thuế Thuận nhập cá nhân.
- Thủ tục hoàn toàn miễn phí: Việc đăng ký mã số thuế cá nhân dù thực hiện trực tiếp tại cơ quan thuế hay trực tuyến trên Cổng dịch vụ công đều không mất phí lệ phí nhà nước. Doanh nghiệp nộp thay người lao động cũng không được phép thu phí. Cá nhân cần lưu ý điều này để tránh bị trục lợi bởi các dịch vụ trung gian gian lận.
Tóm lại, tùy thuộc vào điều kiện thực tế, bạn có thể linh hoạt chọn 1 trong 3 cách đăng ký mã số thuế cá nhân nêu trên. Việc đăng ký sớm không chỉ giúp bạn hoàn thành nghĩa vụ công dân mà còn tạo thuận lợi trong quá trình kê khai, quyết toán và hoàn thuế thu nhập cá nhân sau này.
Mời bạn xem thêm:


